Monumenten verduurzamen in Blaricum, Eemnes en Laren
Laatste update: Vandaag
Verduurzamen van een monument lijkt soms moeilijk, maar het kan wél. Het is belangrijk om goed advies te vragen en samen te werken met de gemeente. Zo blijft de historische waarde behouden en wordt je gebouw energiezuiniger.
Verduurzamen van een monument lijkt soms moeilijk, maar het kan wél. Het is belangrijk om goed advies te vragen en samen te werken met de gemeente. Zo blijft de historische waarde behouden en wordt je gebouw energiezuiniger.
Waarom een monument verduurzamen?
Monumenten en beschermde stads- of dorpsgezichten bestaan al lang en hebben een eigen historische waarde. Het is belangrijk om ze voor de toekomst te behouden en aan te passen aan moderne eisen zoals bijvoorbeeld goede isolatie. Verduurzamen vraagt speciale kennis, dus vraag altijd goed advies.
Er kan meer dan je denkt
Veel mensen denken dat er weinig kan of mag bij het verduurzamen van een monument. Toch zien we in de praktijk al veel voorbeelden van monumenten die in goed overleg met de gemeente en/of rijksoverheid zijn verduurzaamd. Sommige monumenten zijn zelfs al aardgasvrij of energieneutraal en nul op de meter niveau gerenoveerd. Op De Groene Menukaart zie je ruim zeventig maatregelen die kunnen worden toegepast in monumenten en beschermd stadsgezichten.
Zonne‑energie bij monumenten
Woon je in een monument of in een beschermd dorps- of stadsgezicht in Blaricum, Eemnes of Laren? Dan gelden er specifieke regels voor het plaatsen van zonnepanelen. De drie gemeenten hebben hiervoor samen een uitgebreid en duidelijk Afwegingskader Zonne‑energie ontwikkeld. Dit document beschrijft stap voor stap wat er mogelijk is op jouw dak en hoe je zonnepanelen zorgvuldig kunt inpassen zonder dat de cultuurhistorische waarden verloren gaan.
Het afwegingskader maakt duidelijk:
- dat zonnepanelen op monumenten regelmatig wel mogelijk zijn,
- dat elke situatie maatwerk is,
- en dat er rekening wordt gehouden met zaken als zichtbaarheid, daktype, historische waarden en alternatieve locaties.
Je vindt in het afwegingskader praktische voorbeelden, illustraties en ontwerpuitgangspunten. Ook staat erin wanneer je een omgevingsvergunning nodig hebt, welke uitgangspunten worden gebruikt voor de beoordeling, en hoe de BEL‑gemeenten aansluiten bij de landelijke richtlijnen.
Wil je weten wat er voor jouw monument of beschermde woning mogelijk is? Bekijk dan het Afwegingskader Zonne‑energie voor de BEL‑gemeenten.
Wil je hulp of advies over zonnepanelen?
Weet je niet zeker wat er op jouw dak kan? Of twijfel je of jouw situatie onder vergunningsvrij valt? Neem dan contact op met je gemeente voor een vooroverleg. Zij kijken graag met je mee en helpen je op weg.
- Blaricum – [email protected]
- Eemnes – [email protected]
- Laren – [email protected]
Waar begin ik met het verduurzamen van mijn monument?
Welke maatregelen bij jouw monument of beschermd stads- of dorpsgezicht passen is maatwerk. Grote veranderingen in isolatie, temperatuur en luchtvochtigheid kunnen grote invloed hebben. Daarom is het belangrijk dat je je laat adviseren door iemand met verstand van verduurzaming én behoud van de historische waarde van jouw pand.
Laat je adviseren voordat je aan de slag gaat
Onze adviseurs kunnen je vrijblijvend op weg helpen met gratis advies en informatie omtrent het treffen van duurzaamheidsmaatregelen, doorverwijzing naar gespecialiseerde adviseurs en/of gecertificeerde uitvoerende bedrijven.
Bespreek de (on)mogelijkheden met de gemeente
Wij adviseren om altijd met de monumentenafdeling in jouw gemeente contact op te nemen om de randvoorwaarden inzake vergunningen door te spreken. Doe dit voordat je jouw plannen helemaal hebt uitgewerkt en zakelijke verplichtingen aangaat. De gemeente kan vervolgens aangeven wat de kansen zijn op een vergunning en eventueel adviseren hoe je die kans vergroot. Betrek een specialist met kennis van monumentale panden voor zowel het advies als de uitvoering.
Welke maatregelen kan ik nemen?
Kleine maatregelen en bespaartips
In je monument kun je veelal al met kleine stappen mooie besparingen realiseren. Denk onder andere aan het toepassen van speciale radiatorfolies, leidingisolatie, waterbesparende voorzieningen in douche en toiletten, LED verlichting en het waterzijdig inregelen van de verwarmingsinstallatie. Maar ook aan ingrepen om de woning voor te bereiden op een aardgasloze woning als koken op inductie en voldoende groepen in de meterkastruimte.
Hoogwaardige isolatie
Zorg ervoor dat je je woning goed isoleert en begin qua prioriteit bij de vertrekken in de woning die je het meest verwarmd. Een belangrijk aandachtspunt is de toepassing van het type isolatiemateriaal en de juiste dikte. Het zou namelijk fantastisch zijn als je de isolatiewaarde op een dusdanig niveau brengt dat je monument in de toekomst geschikt is om te verwarmen met een constante en lage temperatuur verwarming. Het heeft tevens de voorkeur om te werken met dampopen materialen en/of reflecterende isolatiematerialen.
Goed ventileren
In historische gebouwen verloopt de ventilatie bijna altijd op natuurlijke wijze. Dit gebeurt door allerlei naden en kieren in de gevel, natuurlijke trek in schoorstenen of soms ook roosters in de gevel. Op het moment dat de woning goed en beter geïsoleerd wordt is het belangrijk aandacht te geven aan ventilatie zodat de luchtkwaliteit (luchtvochtigheid en Co2 gehalte) en temperatuur en vochtigheid van de constructie op een gezond niveau blijven.
Opwekken van eigen duurzame energie
Bij een monument, beschermd stads- of dorpsgezicht, is toepassing van zonne-energie niet altijd toegestaan. Daarom is het ook belangrijk om creatief te kijken naar de mogelijkheden en de panelen zoveel mogelijk uit het zicht te plaatsen en te integreren qua grootte, vorm en kleur. Om monumenten of beschermde panden esthetisch zoveel mogelijk te ontzien, adviseren wij ook te kijken naar de mogelijkheden op het erf, platte daken en/of bijgebouwen als schuurtjes in plaats van het hoofdgebouw zelf.
Op je eigen monument of beschermde pand loop je veelal tegen de beperking aan dat je niet al je eigen energie op je eigen dak kunt opwekken. Je bent altijd omgevingsvergunning plichtig bij het toepassen van zonnepanelen op een monument. Vanuit het loket helpen wij je graag verder om te kijken of er mogelijkheden zijn om te participeren in een zon of wind energie project bij jou in de omgeving zodat je toch in je eigen energiebehoefte kunt voorzien.
Duurzaam verwarmen en koelen
Veelal de laatste stap in het verduurzamen van je monument is de mogelijkheden bekijken voor een alternatieve en duurzame manier om je verwarming en warm water op te wekken in de woning. Het kan hier gaan om warmtepompen, houtpelletketels, infraroodverwarming en/of andere vormen van energie. Vaak dien je voorbereidende maatregelen te treffen in de woning op het gebied van isolatie, ventilatie en afgiftesysteem voor verwarming.
